AZƏRBAYCAN VƏ DÜNYA AQRAR ELMİNİN İNKİŞAF TARİXİNDƏ AKADEMİK EYYUB BƏŞİROV YARADICILIĞININ ROLU VƏ ƏHƏMİYYƏTİ

Müəllif: Əfqan MƏMMƏDOV

Kənd təsərrüfatının inkişaf etdirilməsi, məhsul istehsalının artın İması, əhalinin eko­loji təmiz, bioloji qiymətli ərzaqla, sənayenin isə xammalla təmin olunması həlli vacib bir problem kimi bütün dövrlərdə, bütün cəmiyyətlərdə öz ciddiliyi, kəskinliyi ilə xüsusi diqqət çəkib. Çünki bir fərd olaraq insanın yaşayışı, gündəlik həyatı, məişəti, sağlamlığı aqrar saitə İlə sıx bağlıdır. Deməli, aqrar sahəni inkişaf etdirmədən cəmiyyətin normal həyatından, onun varlığından söz açmaq mümkün deyil.
Çoxdan bəlli olan bu aksioma insanı haqqında bəhs etdiyimiz problemin həllinə yönəlmiş axtarışlara, elmi tədqiqatlara, elmi araşdırmalara məcbur etmiş, nəticədə aqrar elmin inkişafının nüvəsinə, təkanverici qüvvəsinə çevrilmişdir.
10-11-2019, 23:40 Məqalənin davamı
AZƏRBAYCAN XALQ CÜMHURİYYƏTİ DÖNƏMİNDƏ ELM, MƏDƏNİYYƏT VƏ TƏHSİL QURUCULUĞU


Müəllif: Cəbrayıl Qəhrəmanov
Açar sözlər: Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti, Azərbaycan Demokratik Respublikası, Azərbaycan, M. Ə.Rəsulzadə, təsis, təhsil, kadrlar, Qafqaz,                          hökümət

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti mövcud olduğu 23 ay müddətində təhsilimizin, mədəniyyətimizin, dövlətçiliyimizin inkişaf etdirilməsi, habelə dilimizin dövlət dili kimi tətbiq edilməsi, mənəvi dəyərlərimizin qorunması sahəsində çox böyük işlər görmüşdür. M.Ə.Rəsulzadə haqlı olaraq yazırdı ki, «Milli Azərbaycan Cümhuriyyəti­nin yaşadığı istiqlal dövrü Azərbaycan tarixinin ən parlaq bir dövrüdür».
Tariximizin ən şərəfli dövrlərindən biri olan 1918-1920-ci illərdə Azerbaycan Xalq Cümhuriyyəti yüz illər boyu xalqımızın arzusunda olduğu bir çox məsələlərin həll edilməsində çox böyük nailiyyətlər qazandı. 
10-11-2019, 10:23 Məqalənin davamı
CÜMHURİYYƏT DÖVRÜ VƏ RABİTƏ

Müəllif: Firdovsiyyə Əhmədova, Elşad Nurəliyev
Açar sözlər: Cümhuriyyət, poçt-teleqraf, radiostansiya, Azərbaycan, Gəncə, rabitə, Parlament

Rabitə strateji əhəmiyyətə malik sahələrdəndir. Dövlətin, cəmiyyətin həyatında, idarəetmə sistemində başlıca rol oynayır. Bu səbəbdən də bütün dövrlərdə mövcud şə­raitdən asılı olmayaraq rabitə sisteminin qurulmasına böyük önəm verilib indi de verilir.
XX əsrin əvvəllərində, 1918-ci ildə müsəlman Şərqində ilk demokratik respublika kimi tarixə düşmüş Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti elan ediləndə yaradılan hökümətin tərkibindəki nazirliklərindən biri də məhz rabitə sahəsi üzrə idi.
Azərbaycan Demokratik Respubtrkası dövründə ölkənin rabitə müəssisələrinin ya­radılması və rabitə şəbəkəsinin qurulması məqsədilə təsis edilmiş nazirlik Poçt-teleqraf və Yollar Nazirliyi adlanırdı. Nazir vəzifəsinə isə ilk dəfə olaraq Xudadat bəy Məlik Aslanov təyin edildi. İndiki Rabitə və texnologiyaları Nazirliyinin əsası 1918-ci il may ayının 28-də qoyuldu.
9-11-2019, 19:05 Məqalənin davamı
О СОЗДАНИИ "ГОСУДАРСТВЕННОГО ИСТОРИКО-АРХИТЕКТУРНОГО И ПРИРОДНОГО МУЗЕЯ - ЗАПОВЕДНИКА"

Müəllif: Э.И.Велиев, Б.Ю. Велиев

Нас, азербайджанцев, независимо от страны проживания, радуют новости из родного Азербайджана. Это ввод в эксплуатацию новых объектов, проведение форумов европейского и мирового уровня по актуальным проблемам современ­ности, успехи наших спортсменов на международных соревнованиях и одним словом экономический подъем во всех сферах без исключения. А наша столица с каждым годом хорошеет до неузнаваемости. По долгу своей научной деятельно­сти мне приходилось бывать в таких городах как Москва, Париж, Токио, Вашинг­тон. С уверенностью могу сказать, что сегодня наш Баку ничем не уступает по красоте этим крупным столицам мира. Особенно ослепителен он ночью.
Уважаемый президент, Азербайджан завоевывает все новые высота под вашим ру­ководством. Яле представляю эти достижения без Вашего имени. Мы гордимся своим президентом и благодарим Вас за доблестный труд во благо народов Азербайджана.
9-11-2019, 13:38 Məqalənin davamı
"DÖVLƏT TARİXİ-MEMARLIQ VƏ TƏBİİ QORUQ MUZEYİ"NİN YARADILMASI HAQQINDA

Müəllif: E.İ.Valiyev, B.Y.Vəliyev

Doğma Azərbaycanımızda olan yeniliklər, yaşadığı ölkədən asılı olmayaraq, biz azərbaycanlıları çox sevindirir. Bu yeniliklər hansılardır: yeni obyektlərin istifadəyə verilməsi, müasirlik problemlərinin aktuallığı ilə bağlı Avropa və Dünya miqyasmda formulların keçirilməsi beynəlxalq yarışlarda idmançılarımızın müvəffəqiyyətləri, bir sözlə bütün sahələrdə iqtisadi yüksəliş. Elmi fəaliyyətimlə əlaqədar mən Moskva, Paris, Tokio, Vaşinqton şəhərlərində olmuşam. Qətiyyətlə deyə bilərəm ki, bugünkü Bakımız gözəllikdə dünyanın iri paytaxtlarından heç de geri qalmır.
Hörmətli Prezident Sizin rəhbərliyiniz altında Azərbaycan yeni zirvələr fəth edir. Biz öz Prezidentimizlə fəxr edir və Azərbaycan xalqının səadəti uğranda gördüyünüz şanlı əməyinizə görə Sizə minnətdarıq.
9-11-2019, 13:29 Məqalənin davamı
İGİDLİK SOYDAN GƏLİR

Müəllif: Əli Əliyev

Sultan bəy 1871-ci Üdə Laçm rayonunun Qurdqajı kən­dində anadan doğulanda atası Paşa beye muştuluğa gedənə Paşa bəy heç nə verməyib və deyir ki, ne zaman o oğul ol­duğunu sübut edərsə, onda muştuluq verərəm. Nəhayət, bir gün Paşa bəyə xeber çatır ki, Sultan bəy erməni quldurları­nı məhv edib,onlar üzərində qələbə çalıb. Paşa bəy Sultan bəy doğulanda muştuluğa gələn adamı çağırtdırıb ona çoxlu hədiyyələr verir və deyir ki, oğul var ki, qız ondan yaxşı­dır. Oğul var ki, əsil oğuldur, düşmən çəpəridir. Sultan bəy düşmən çəpəridir, şir ürəklidir. 
9-11-2019, 13:24 Məqalənin davamı
AZƏRBAYCANIN XARİCİ SİYASƏTİ MÜSTƏQİLLİK İLLƏRİNDƏ

Müəllif: Şikar Qasımov

XX əsrin sonunda dünyada baş verən qlobal proseslər, xüsusilə de Varşava müqavi­ləsi təşkilatının ləğv edilməsi, “soyuq müharibə”nin başa çatması, SSRİ-nİn dağılması beynəlxalq aləmdə siyasi mühitin ciddi şəkildə deyişməsinə ve yeni geosiyasi vəziyyə­tin yaranmasına səbəb oldu. Postsovet məkanında meydana çıxan yeni müstəqil dövlət­lərin bialavasitə beynəlxalq münasibətlər sistemihnə qatılması dünyada dovlətlərarası münasibətlərdə yeni mərhələnin başlamasma səbəb oldu,
Azərbaycan Respublikasının xarici siyasət fəaliyyəti Dağlıq Qarabağda erməni se- peratizmi və Ermənistanın hərbi təcavüzü şəraitində həyata keçirilir. Bu baxımdan təcavüzün ve millətçi seperatizmin qarşısını almaq, onların ağır nəticələrini aradan qal­dırmaq, dövlətin erazi bütövlüyünü və təhlükəsizliyini təmin etmək, dünya birliyi ilə iqtisadı və siyasi inteqrasiyaya girmək zərurəti fəal xarici siyasət həyata keçirilməsini tələb edir. 
9-11-2019, 13:14 Məqalənin davamı
ERMƏNİ SİYASƏTİ

Müəllif: Əli ƏLİYEV, AMİ-nin Ağcabədi filialı,


XIX asrin əvvəllərində Rusiya Azərbaycam işğal etdikdən sonra öz hökmranlığım möhkəmlətmək və işğal etdiyi ərazilərdə manqurtlaşdırma siyasəti yeritmək, münaqişə ocaq!an yaratmaq kimi perspektiv planlar qarşıya . qoymuş və bu planları uğurla yerinə yetirmişdir. Belə bir “parçala hökm et” siyasətini erməni siyasəti adlandırıram. Ümumiyyətlə, Azərbaycan türk millətmə, dövlətçiliyinə, ərazi bütövlüyünə qarşı çevrilmiş hər bir İdeya v» ideologiyanı erməni siyasəti kimi dərk edirəm. Bu etməni siyasətinin məqsədi hansı yolla olursa obun Azərbaycan türk millətini yox etmək, Azərbaycan torpaqlarım özününküləşdirmək üçün müxtəlif üsullara, variantlara əl atmaqla Azərbaycanı xəritədən silməkdir.
Rus şovinizmik erməni məkri 200 ildir ki, Azərbaycan türk millətini məhv etmək siyasəti ife bir çox işlər görmüş, dədə-baba torpaqlarımızda özlərinə vətən yaratmış, əcdadlarımız olan Albanların ər tayfasının adı altında gizlənən haylar Alban torpaqlarına sahib çıxmışlar.
8-11-2019, 22:16 Məqalənin davamı
AZƏRBAYCAN VƏ DÜNYA AQRAR ELMİNİN İNKİŞAF TARİXİNDƏ AKADEMİK ƏYYUB BƏŞİROV YARADCILIĞININ ROLU VƏ ƏHƏMİYYƏTİ

Müəllif: Musa MUSAYEV, Əfqan MƏMMƏDOV

Kənd təsərrüfatının inkişaf etdirilməsi, məhsul istehsalının artırılması, əhalinin ekoloji təmiz, bioloji qiymətli ərzaqla, sənayenin isə xammalla təmin olunması həlli vacib bir problem kimi bütün dövrlərdə, bütün cəmiyyətlərdə öz ciddiliyi, kəskinliyi, zəruriliyi ilə xüsusi diqqət çəkib, gündəlikdə dayanıb. Çün­ki bir fərd olaraq insanın yaşayışı, gündəlik həyatı, məişəti, sağlamlığı, bütöv­lükdə isə həmin fərdlərdən ibarət cəmiyyətin özünün varlığı, tərəqqisi bir çox amillərlə aqrar sahə ilə sıx bağlıdır. Deməli, aqrar sahəni inkişaf etdirmədən cə­miyyətin normal həyatından, onun varlığından söz açmaq mümkün deyil.
Çoxdan bəlli olan bu aksioma insanı haqqında bəhs etdiyimiz problemin həllinə yönəlmiş axtarışlara, elmi tədqiqatlara, elmi araşdırmalara məcbur etmiş, nəticədə aqrar elmin inkişafının nüvəsinə, təkanverici qüvvəsinə çevrilmişdir.
8-11-2019, 11:29 Məqalənin davamı
SƏFƏVİLƏRİN HERAT UĞRUNDA MÜBARİZƏSİ

Müəllif: Qəribova Aysel Əkrəm qızı
Açar sözlər: Səfəvilər, Xorasan, Herat, Əliqulu xan, qızılbaşlar, şamlular 
Key words: Safavids, Khorasan, Herat, Aliqulu khan, khizilbashs, shamlus
Ключевые слова: Сефевиды, Хорасан, Герат, Алигулу хан, кызылбаши, шамлу
 

Azərbaycanın ən qüdrətli sülalərindən olan Səfəvilərin Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə münasibətlərinin araşdırılması zamanı bir sıra mühüm aktual məsələlər üzə çıxmışdır ki, onların tədqiqi mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Müasir dövrdə Azərbaycan tarixinin qarşısında duran mühüm vəzifələrdən biri də Səfəvilərin qonşu dövlətləri ilə, əsasən də Mərkəzi Asiya ilə münasibətlərinin araşdırılmasıdır. Nəzərə almalıyıq ki, Səfəvilərin əsas rəqibləri olan Şeybanilər dövləti Mərkəzi Asiyanı əhatə edir və daim olaraq Səfəvilər ilə mübarizə aparırdı. Onu qeyd edək ki, Mərkəzi Asiyanın əsas bölgələrindən olan Herat uğrunda Səfəvi sülalə nümayəndələrinin apardığı siyasət böyük maraq doğurur. Əlbəttə ki, Azərbaycan tarix ədəbiyyatında Mərkəzi Asiya ilə olan münasibətlərə dair məlumatlara az da olsa rast gəlinir. Lakin bu Herat məsələsinin araşdırılması üçün kifayət deyil və yeni tədqiqat tələb edir. Araşdırılmanın əsas məqsədi Səfəvilərin Herata olan marağı və bu bölgənin Səfəvilər üçün strateji əhəmiyyətini aşkarlamaqdır. Səfəvi tarixinin tanınmış tədqiqatçılarından biri Ə.Rəhmanidir. Müəllif «Tarix-i aləm aray-i Abbasi Azərbaycan tarixinin mənbəyi kimi» adlı monoqrafiyasında Səfəvi-Mərkəzi Asiya əlaqələrinə müəyyən qədər yer ayırmışdır. Müəllif əsas etibarilə 1599-cu ildə Herat yaxınlığında Şah I Abbasın (1587-1629) Din Məhəmməd xan üzərində qələbəsinə toxunmuş, 1602-ci ildə Səfəvi qoşunlarının Bəlx yürüşünün uğursuzluğunun səbəblərini təhlil etmişdir [10, 93-94]. Təəssüflər olsun ki, Ə.Rəhmani öz monoqrafiyasında Səfəvi-Mərkəzi Asiya münasibətləri haqqında heç bir qeyd etməmişdir. Böyük tarixçimizin Səfəvi dövləti tarixinə həsr etdiyi digər monoqrafiyası “Azərbaycan XVI əsrin sonu və XVII əsrdə” adlanır. Müəllif bu əsərində də Mərkəzi Asiya ilə münasibətlərə az yer vermiş, ancaq 1599-cu il Herat savaşından sonra Şah Abbasın Mavərəünnəhrin daxili işlərinə müdaxilə etmək imkanı əldə etməsi, 1602-ci il Bəlx yürüşünün uğursuz olmasını göstərməklə kifayətlənmişdir [9, 63].

30-10-2019, 05:10 Məqalənin davamı
Öncəki 1 2 3 Sonrakı
Ünvan: AZ1073. Bakı ş., Yasamal r-nu,
              Mətbuat pr., 529-cu məhəllə “Azərbaycan” nəşriyyatı, 6-cı mərtəbə
Tel.:    (+994 12) 510 63 99
Mob.: (+994 50) 209 59 68
           (+994 55) 209 59 68
www.aem.az
E-mail: elmmerkezi@gmail.com