DOI: https://doi.org/10.36719/XXXX-XXXX/1/54-58
Leylan Əsgərova 
Sumqayıt Dövlət Universiteti
magistrant
sgrovaleylan@gmail.com
İbtidai təhsildə şagirdlərin yaş və fərdi xüsusiyyətlərinə
uyğun pedaqoji yanaşmaların təşkili
Xülasə
Bu məqalədə ibtidai təhsil mərhələsində şagirdlərin yaş və fərdi xüsusiyyətlərinə uyğun pedaqoji yanaşmaların təşkili məsələsi nəzəri və praktik aspektlərdən təhlil edilmişdir. Araşdırmada göstərilir ki, ibtidai sinif şagirdlərinin psixoloji, idrak və emosional inkişaf xüsusiyyətləri onların təlim fəaliyyətinə birbaşa təsir göstərir və bu xüsusiyyətlərin nəzərə alınması təlim prosesinin effektivliyinin artırılmasında mühüm rol oynayır. Məqalədə qeyd olunur ki, şagirdlərin öyrənmə tərzləri, maraq dairələri və fərdi inkişaf tempinin müxtəlifliyi vahid pedaqoji yanaşmanın tətbiqini qeyri-effektiv edir və diferensiallaşdırılmış təlim strategiyalarının zəruriliyini ön plana çıxarır. Tədqiqat çərçivəsində diferensiallaşdırılmış təlim yanaşmasının mahiyyəti, onun əsas komponentləri və ibtidai siniflərdə tətbiq imkanları geniş şəkildə izah edilmiş, müxtəlif praktik nümunələr əsasında bu yanaşmanın üstünlükləri əsaslandırılmışdır. Eyni zamanda inklüziv təhsil prinsiplərinin tətbiqi kontekstində müəllimin pedaqoji fəaliyyətinin daha çevik və fərdiləşdirilmiş şəkildə qurulmasının vacibliyi vurğulanmışdır. Xüsusi təhsil ehtiyacları olan şagirdlərin ümumi təhsil mühitinə inteqrasiyası zamanı diferensial metodların tətbiqinin əhəmiyyəti xüsusi qeyd edilmişdir. Nəticə olaraq müəyyən edilmişdir ki, şagirdlərin yaş və fərdi xüsusiyyətlərinə uyğun pedaqoji yanaşmaların sistemli şəkildə tətbiqi onların akademik nailiyyətlərinin yüksəlməsinə, motivasiyasının artmasına və sosial bacarıqlarının inkişafına müsbət təsir göstərir. Məqalədə həmçinin müəllimlərin peşəkar inkişafı, tədris materiallarının təkmilləşdirilməsi və qiymətləndirmə üsullarının fərdiləşdirilməsi istiqamətində elmi cəhətdən əsaslandırılmış bir sıra təkliflər irəli sürülmüşdür.
Açar sözlər: ibtidai təhsil, fərdi xüsusiyyətlər, diferensiallaşdırılmış təlim, inklüziv təhsil, pedaqoji yanaşma