Çay xatırlayır: Corc Eliotun Floss üzərindəki dəyirman əsərində təbiət, landşaft və qadın kimliyinin ekokritik təhlili
Xülasə. Bu məqalə Corc Eliotun Floss çayındakı dəyirman (1860) romanına ekokritik nöqteyi-nəzərdən yanaşır. Romanda təsvir olunan təbii mənzərə—ilk növbədə Floss çayı və Sent Oqqsun pastoral mühiti—dekorativ arxa fon rolundan çıxaraq fəal ideoloji və süjetformalaşdıran element kimi təqdim edilir. Ekokritisizm, ekofeminizm və yer araşdırmalarının nəzəri alətlərindən istifadə edərək müəllif Eliotun ətraf mühit təxəyyülünün bir-biri ilə əlaqəli dörd aspektini müəyyənləşdirir: çay süjet taleyinin agenti və simvolu kimi; sənaye modernliyinin tənqidi kimi nostaljik pastoral; eyni sosial nəzarət çərçivəsində təbiət və qadının homoloji vəziyyəti; romanın fəlakətli sel finalının ziddiyyətli ətraf mühit siyasəti. Tədqiqat Eliotun mürəkkəb ekoloji şüur inkişaf etdirdiyini göstərir: bu şüur təbiət/mədəniyyət ikililiyinin tənqidi, yerə bağlılığın siyasəti və ətraf mühitin istismarının genderlə əlaqəli ölçüsü kimi müasir ekokritik problemləri qabaqcadan hiss edir. Məqalə Viktoriya dövrü bədii nəsrinin ekokritik araşdırmalar külliyatına töhfə verir.
Açar sözlər: ekokritisizm, ekofeminizm, Corc Eliot, Floss çayındakı dəyirman, pastoral nostalji, çay, sel, Viktoriya dövrü ədəbiyyatı