Arxiv
ELMİ TƏDQİQAT - 2026
DOI: https://doi.org/10.36719/2789-6919/64/17-25
Dünya ədəbiyyatı: anlayış, təkamül, meyarlar
və tənqidi yanaşmalar
Nadjat Mous 
Xülasə. Bu tədqiqat müqayisəli ədəbiyyatşünaslıqda mübahisəli bir anlayış olan "dünya ədəbiyyatı" terminini araşdırır. Bu konsepsiyanın inkişafını izləyir, ədəbi əsərləri dünya ədəbiyyatı kimi təsnif etmək üçün istifadə olunan meyarları müəyyən edir və dünya ədəbiyyatını milli ədəbiyyat, müqayisəli ədəbiyyat və ədəbiyyatın universallığı kimi əlaqəli terminlərdən fərqləndirir. Tədqiqat həmçinin René Étiemble, Paul Van Tieghem, Mohammed Ghenimi Hellal və Fouad Merai də daxil olmaqla Qərb və ərəb tənqidi baxışlarını müqayisə edir. Nəticələr göstərir ki, dünya ədəbiyyatı ümumiyyətlə milli və dil sərhədlərini aşan, tərcümə olunan və geniş şəkildə qəbul edilən, humanist, intellektual və bədii dəyəri qoruyan ədəbiyyat kimi başa düşülür. Lakin təriflər çoxsaylı olaraq qalır və tənqidçinin düşüncə məktəbi, mədəni kontekst və ideoloji istiqaməti ilə formalaşır.
Açar sözlər: dünya ədəbiyyatı, ədəbiyyatın universallığı, müqayisəli ədəbiyyat, milli sərhədlər, transsendensiya
Baxış: 3