DOI: https://doi.org/10.36719/2706-6185/64/196-200
Görkəmli bəstəkar Qara Qarayevin
yaradıcılıq külliyyatına bir nəzər
Xülasə. Məqalədə Azərbaycan bəstəkarlıq məktəbinin görkəmli nümayəndəsi Qara Qarayevin yaradıcılıq irsi milli musiqi ənənələri ilə Avropa professional musiqisinin ifadə vasitələrinin qarşılıqlı əlaqəsi kontekstində araşdırılır. Tədqiqatın məqsədi bəstəkarın yaradıcılıq inkişafının əsas mərhələlərini, janr müxtəlifliyini və üslub xüsusiyyətlərini ümumiləşdirmək, onun musiqi dilində milli intonasiya mənbələri ilə polifoniya, simfonik dramaturgiya və XX əsrin bəstəkarlıq texnikaları arasındakı münasibətləri göstərməkdir. Məqalədə bioqrafik-tarixi yanaşma, musiqişünaslıq təhlili və müqayisəli təhlil metodlarından istifadə olunur. Qarayevin Üzeyir Hacıbəyli məktəbi ilə əlaqəsi, Dmitri Şostakoviçdən aldığı peşəkar təhsil, simfonik, balet, opera, kamera-instrumental və kino musiqisi sahələrində fəaliyyəti nəzərdən keçirilir. “Yeddi gözəl”, “İldırımlı yollarla”, “Leyli və Məcnun” simfonik poeması, simfoniyaları və kamera əsərləri bəstəkarın milli musiqi təfəkkürünü geniş kompozisiya prinsipləri ilə uzlaşdırmaq bacarığının nümunələri kimi şərh edilir. Araşdırma göstərir ki, Qarayevin yenilikçiliyi milli musiqi materialından sadəcə sitat kimi istifadə etməsində deyil, onun intonasiya, ritm və dramaturji inkişaf prinsiplərini professional bəstəkarlıq təfəkkürünə daxil etməsində təzahür edir. Məqalə bəstəkarın irsinin Azərbaycan musiqisinin beynəlxalq musiqi məkanında təqdim olunması baxımından əhəmiyyətini vurğulayır.
Açar sözlər: Qara Qarayev, Azərbaycan bəstəkarlıq məktəbi, milli musiqi, simfonizm, polifoniya, balet, müasir bəstəkarlıq texnikaları