DOI: https://doi.org/10.36719/2663-4619/126/141-145
Cavid Baxşəliyev
Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti
doktorant
https://orcid.org/0009-0000-4263-9142
javid.bakhshaliyev99@gmail.com
Gövdə-boru istilikdəyişdiricilərinin struktur elementləri
Xülasə
Gövdə-borulu istilikdəyişdiricilər yüksək etibarlılığı, mexaniki möhkəmliyi və geniş əməliyyat şərtlərinə uyğunlaşma qabiliyyəti sayəsində sənaye istilik texnikasında ən geniş yayılmış və universal aparat növlərindən biridir. Bu qurğular yüksək təzyiq, yüksək temperatur, korroziv mühitlər və böyük istilik yükləri ilə xarakterizə olunan proseslərin üstünlük təşkil etdiyi neft-kimya, energetika, metallurgiya, kimya və ağır sənaye sahələrində geniş şəkildə tətbiq olunur. Təqdim olunan tədqiqatda gövdə-borulu istilikdəyişdiricilərin konstruktiv prinsipləri şərh edilir, onların əsas elementləri və funksional qarşılıqlı əlaqələri təhlil olunur, həmçinin konstruktiv xüsusiyyətlərin istilik ötürmə səmərəliliyinə, hidravlik müqavimətə və mexaniki dayanıqlığa təsiri araşdırılır. Məqalədə TEMA standartlarına əsasən gövdə-borulu istilikdəyişdiricilərin təsnifatına, o cümlədən sabit boru lövhəli, üzən başlıqlı, U formalı borulu və kettle tipli reboiler konstruksiyalarına xüsusi diqqət yetirilir. Hər bir konstruktiv tipin üstünlükləri, məhdudiyyətləri və tətbiq sahələri təhlil edilir. Məqalədə istilikdəyişdiricinin konstruksiya tipinin, material seçiminin və arakəsmələr kimi daxili elementlərin optimal müəyyənləşdirilməsinin istismar təhlükəsizliyinə, aparatın xidmət müddətinə və enerji səmərəliliyinə birbaşa təsir göstərən mühüm mühəndis qərarı olduğu vurğulanır.
Açar sözlər: gövdə-borulu istilikdəyişdirici, istilik ötürülməsi, TEMA standartları, termal uzanma, arakəsmələr, sənaye istilik texnikası, enerji səmərəliliyi