Müasir cəmiyyətdə ailə münasibətlərinin möhkəmləndirilməsi: sosial-fəlsəfi çərçivə
Murodillo Abduvaliyev 
Xülasə. Məqalədə sürətli sosial dəyişikliklər şəraitində ailə münasibətlərinin möhkəmləndirilməsi üçün sosial-fəlsəfi çərçivə işlənib hazırlanır. Ailə eyni zamanda sosial institut, kiçik münasibətlər qrupu və şəxsiyyətin, məsuliyyətin, nəsillərarası davamlılığın formalaşdığı mənəvi mühit kimi nəzərdən keçirilir. Tədqiqat müəllifin ilkin əlyazmasında istifadə olunan mənbələri, habelə münasibət dəstəyi, ailə gündəlikləri və mərasimləri, sosial sinxronluq, dayanıqlılıq və valideyn müdaxilələri üzrə beynəlxalq araşdırmaları birləşdirən keyfiyyət xarakterli konseptual sintezə əsaslanır. Təhlil dayanıqlı ailə həyatının bir-birini gücləndirən dörd ölçüsünü müəyyənləşdirir: təhlükəsiz emosional mühit; dialoji ünsiyyət və münaqişələrin tənzimlənməsi; ortaq gündəliklər və nəsillərarası məna; mütənasib icma dəstəyi. Nəticələr göstərir ki, ailə sabitliyini yalnız ənənənin qorunması və ya şəxsi emosional bağlılıqla izah etmək olmaz. Sabitlik qayğı, etimad, razılaşdırılmış məsuliyyət, proqnozlaşdırılan ailə praktikaları və məcburiyyət yaratmayan dəstəyin qarşılıqlı təsirindən yaranır. Məqalədə hər bir ölçünü müşahidə oluna bilən ailə praktikaları və siyasət nəticələri ilə əlaqələndirən tətbiqi model təklif olunur. Həmçinin əsaslandırılır ki, Özbəkistandakı məhəllə institutu ailələrə ləyaqəti, məxfiliyi və şəxsi muxtariyyəti qoruyan könüllü yardım vasitəsilə daha səmərəli dəstək göstərə bilər. Tədqiqat konseptual olduğuna və ilkin sorğu məlumatlarından istifadə etmədiyinə görə nəticələr müxtəlif ailə mühitlərində qarışıq metodlu və uzunmüddətli araşdırmalarla yoxlanılmalıdır.
Açar sözlər: ailə münasibətləri, ailə dayanıqlılığı, ünsiyyət, sosial dəstək, ailə dəyərləri, nəsillərarası davamlılıq, məhəllə