DOI: https://doi.org/10.36719/2706-6185/55/69-74
Əsmər İbrahimli
Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti (UNEC), Zaqatala filialı
https://orcid.org/0009-0002-6725-3320
ibrahimli.asmar@unec.edu.az
Qarabağ nəqliyyat marşrutlarının Azərbaycanın qlobal nəqliyyat
şəbəkəsinə inteqrasiyasında strateji rolu
Xülasə
Bu məqalədə Azərbaycanın beynəlxalq tranzit ölkə kimi mövqeyinin möhkəmləndirilməsində Qarabağ regionunda formalaşan nəqliyyat dəhlizlərinin strateji əhəmiyyəti araşdırılır. Qarabağın işğaldan azad edilməsindən sonra icra olunan irimiqyaslı infrastruktur layihələri — Zəngəzur nəqliyyat dəhlizi, Füzuli, Zəngilan və Laçın beynəlxalq hava limanlarının inşası, eləcə də yeni avtomobil və dəmir yolu xətlərinin yaradılması — ölkənin regional və qlobal nəqliyyat sistemlərinə inteqrasiyasını əhəmiyyətli dərəcədə genişləndirmişdir.
Tədqiqat çərçivəsində bu layihələrin iqtisadi səmərəliliyi, sosial təsirləri və geosiyasi nəticələri kompleks şəkildə təhlil olunur. Qarabağ nəqliyyat dəhlizlərinin fəaliyyəti təkcə tranzit gəlirlərinin və ixrac potensialının artmasına deyil, eyni zamanda regional əməkdaşlığın dərinləşməsinə, xarici investisiyaların cəlbinə və Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin güclənməsinə xidmət edir. Məqalədə regional və beynəlxalq müstəvidə Türk Dövlətləri Təşkilatı, Avropa İttifaqı, Çin və Rusiya kimi əsas aktorların maraqları nəzərə alınmışdır. Nəticə etibarilə, Qarabağ nəqliyyat dəhlizlərinin iqtisadi təhlükəsizliyin təmin olunmasında, sosial-iqtisadi inteqrasiyanın sürətlənməsində və regionda dayanıqlı sabitliyin formalaşmasında mühüm rol oynadığı əsaslandırılır.
Açar sözlər: Qarabağ, Zəngəzur dəhlizi, nəqliyyat dəhlizləri, infrastruktur, regional inkişaf