Sənaye mülkiyyətinə məcburi lisenziyalar və investisiyalar
Houfa Nour El Houda1*
, Zouani Nadia1
Xülasə. Sənaye mülkiyyəti hüquqları innovasiyanın qorunması və texnoloji tərəqqinin stimullaşdırılması üçün əsasdır. Məcburi lisenziyalar hökumətlərə hüquq sahibinin razılığı olmadan üçüncü tərəflərə patentdən istifadə etməyə icazə verən hüquqi mexanizmi təmsil edir və həm eksklüziv hüquqlara istisna, həm də investisiyaların təşviqi üçün bir vasitə kimi xidmət edir. Bu tədqiqatın məqsədi sənaye sahəsində investisiyaların, tədqiqat və inkişafın (R&İ) və innovasiyanın təşviqində məcburi lisenziyaların rolunu araşdırmaqdır. Analitik təsviri yanaşmadan istifadə edərək, tədqiqat sənaye mülkiyyətinin əsas anlayışlarını və məcburi lisenziyaların hüquqi və iqtisadi ölçülərini araşdırır. Nəticələr göstərir ki, məcburi lisenziyalar texnologiya ötürülməsini asanlaşdıra, birbaşa xarici investisiyaları cəlb edə, ictimai sağlamlığı qoruya və patent sahibləri tərəfindən sui-istifadə hallarını məhdudlaşdıra bilər. Tədqiqat nəticəsində məlum olur ki, məcburi lisenziyalar əhəmiyyətli iqtisadi və sosial üstünlüklər təklif etsə də, onların düzgün istifadəsi əqli mülkiyyət hüquqlarının qorunması ilə innovasiya və investisiyaların təşviqi arasında diqqətli bir tarazlıq tələb edir.
Açar sözlər: məcburi lisenziyalar, sənaye mülkiyyəti, əqli mülkiyyət, investisiya