DOI: https://doi.org/10.36719/2706-6185/59/128-131
Röya Zeynalova
Naxçıvan Dövlət Universiteti
https://orcid.org/0009-0004-8712-7975
roya.q90@gmail.com
Tapşırıq əsasli dil tədrisi və onun effektivliyi: nəzəri icmal
Xülasə
Bu məqalədə Task-Based Language Teaching (TBLT) yanaşması nəzəri baxımdan təhlil olunur və onun effektivliyinin elmi ədəbiyyatda necə əsaslandırıldığı araşdırılır. Məqalə empirik tədqiqat deyil; əsas məqsəd TBLT-nin formalaşma tarixini, anlayış əsaslarını, başlıca prinsiplərini, üstünlüklərini və məhdudiyyətlərini sistemli şəkildə ümumiləşdirməkdir. Xüsusi diqqət “task” anlayışına, TBLT-nin ikinci dilin mənimsənilməsi nəzəriyyələri ilə əlaqəsinə və mənaya yönəlmiş fəaliyyətlərin dil öyrənməsinə təsirinə yönəldilir. Eyni zamanda yanaşmaya qarşı irəli sürülən əsas tənqidlər, xüsusilə imtahanyönlü təhsil sistemi, müəllim hazırlığı, böyük siniflər və proqram məhdudiyyətləri baxımından nəzərdən keçirilir. Müzakirə göstərir ki, TBLT müasir dil tədrisinin ən təsirli və ən çox müzakirə olunan yanaşmalarından biridir. Bununla belə, onun uğuru avtomatik deyil; effektivlik tapşırığın keyfiyyətindən, müəllimin metodik hazırlığından və konkret tədris mühitinə uyğunlaşdırmadan asılıdır. Məqalənin nəticəsi kimi vurğulanır ki, TBLT həm metod, həm də nəzəri çərçivə kimi dəyərini qoruyur, lakin onun real səmərəsi yalnız balanslı və kontekstə uyğun tətbiq zamanı üzə çıxır. Bu yanaşmanın tətbiqində müəllimin rolu və tapşırıq dizaynı xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Açar sözlər: tapşırıqəsaslı dil tədrisi, ikinci dilin mənimsənilməsi, tapşırıq, kommunikativ yanaşma, effektivlik